Phường Hải Dương

Phát huy lợi thế về vị trí địa lý, quỹ đất nông nghiệp và cảnh quan sinh thái ven sông Thái Bình, phường Hải Dương xây dựng Đề án phát triển nông nghiệp sạch gắn với du lịch trải nghiệm giai đoạn 2026–2030. Đề án hướng tới đổi mới phương thức sản xuất, nâng cao giá trị kinh tế trên một đơn vị diện tích, mở rộng cơ hội việc làm và cải thiện thu nhập cho người dân; đồng thời từng bước hình thành không gian nông nghiệp sinh thái đặc trưng tại cửa ngõ phía Tây thành phố Hải Phòng.

Phường Hải Dương có diện tích tự nhiên 6,51 km², dân số 49.205 người. Nằm ở vị trí thuận lợi với Quốc lộ 5 đi qua, tiếp giáp sông Thái Bình trên chiều dài hơn 6 km, địa phương hội tụ những điều kiện về giao thông, giao thương và cảnh quan thiên nhiên để phát triển kinh tế. Trong đó, vùng đất bãi ngoài đê thuộc địa bàn Nhị Châu trước đây là khu vực giàu tiềm năng, với nguồn tài nguyên đất đai, mặt nước phong phú, từ lâu gắn bó với đời sống sản xuất của người dân thông qua các hoạt động trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng và khai thác thủy sản.

Theo Đề án, phường hiện có 127 ha đất nông nghiệp, trong đó diện tích sản xuất nông nghiệp là 79,62 ha, gồm 33,42 ha đất cấy lúa, 6,2 ha trồng rau màu và 40 ha nuôi trồng thủy sản. Đây là nguồn lực quan trọng để địa phương tổ chức lại sản xuất, phát triển các vùng nông nghiệp sạch, đồng thời khai thác giá trị cảnh quan ven sông, tạo tiền đề hình thành những sản phẩm du lịch trải nghiệm mang bản sắc riêng.

Những năm qua, sản xuất nông nghiệp trên địa bàn từng bước chuyển dịch theo hướng đa dạng hóa cây trồng, vật nuôi, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên, quy mô sản xuất vẫn còn nhỏ lẻ, phân tán; việc ứng dụng công nghệ, xây dựng thương hiệu và liên kết tiêu thụ chưa đồng bộ. Thu nhập từ nông nghiệp còn thấp so với một số ngành nghề khác, trong khi lực lượng lao động trực tiếp sản xuất có xu hướng giảm. Bên cạnh đó, tiềm năng du lịch sinh thái ven sông chưa được khai thác tương xứng, các hoạt động tham quan, trải nghiệm còn mang tính tự phát, thiếu những sản phẩm đặc trưng và hệ thống dịch vụ đồng bộ.

Từ thực tiễn đó, Đề án xác định hướng chuyển đổi từ sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, giá trị thấp sang phát triển nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ gắn với du lịch sinh thái và trải nghiệm. Trọng tâm là tổ chức lại sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên, đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, nâng cao chất lượng nông sản và mở rộng thị trường tiêu thụ, qua đó gia tăng giá trị kinh tế từ chính những nguồn lực sẵn có của địa phương.

Trên cơ sở diện tích sản xuất nông nghiệp hiện có, Đề án định hướng phát triển 15 ha rau an toàn được chứng nhận VietGAP; quy hoạch khoảng 30 ha vùng trồng hoa kết hợp du lịch sinh thái, trong đó có các đầm sen quanh khu vực Chùa Nhị Châu; bố trí 24,62 ha nuôi trồng thủy sản và duy trì khoảng 10 ha đất trồng lúa một vụ. Việc chuyển đổi được thực hiện phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, bảo đảm điều kiện sản xuất và tuân thủ các quy định pháp luật có liên quan.

Không chỉ dừng lại ở việc nâng cao giá trị nông sản, Đề án còn hướng tới khai thác cảnh quan ven sông Thái Bình để hình thành mô hình du lịch nông nghiệp – sinh thái trải nghiệm. Những vùng trồng hoa, rau sạch, mô hình lúa – cá và khu nuôi trồng thủy sản được định hướng kết nối với các hoạt động tham quan, tìm hiểu quy trình sản xuất, trải nghiệm cuộc sống nhà nông. Du khách có thể trực tiếp tham gia trồng, chăm sóc, thu hoạch nông sản, khám phá nét sinh hoạt và lao động đặc trưng của vùng đất ven sông.

Cùng với cảnh quan thiên nhiên, các giá trị văn hóa, lịch sử của địa phương, đặc biệt là quần thể di tích Đình – Chùa Nhị Châu, cũng được chú trọng kết nối trong định hướng phát triển du lịch. Sự kết hợp giữa không gian nông nghiệp, cảnh quan đầm sen và các di tích truyền thống được kỳ vọng tạo nên những sản phẩm trải nghiệm gần gũi, góp phần quảng bá hình ảnh quê hương và mở rộng cơ hội phát triển dịch vụ tại chỗ.

Theo lộ trình, Đề án được triển khai trong giai đoạn 2026–2030, với định hướng khai thác tập trung khoảng 50 ha. Giai đoạn đầu tập trung hoàn thiện cơ sở quy hoạch, rà soát hiện trạng sử dụng đất, chuẩn bị các điều kiện pháp lý và xúc tiến thu hút đầu tư. Các giai đoạn tiếp theo từng bước phát triển vùng sản xuất, hoàn thiện hạ tầng, hình thành các khu trải nghiệm và mở rộng quy mô trên cơ sở đánh giá hiệu quả thực tế.

Tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 100–150 tỷ đồng, huy động từ nguồn ngân sách nhà nước, doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ nông dân và các nguồn vốn hợp pháp khác. Việc triển khai được định hướng theo lộ trình phù hợp, gắn với khả năng huy động nguồn lực và sự tham gia của các chủ thể sản xuất, kinh doanh.

Đặc biệt, phát triển nông nghiệp gắn với du lịch phải đi đôi với bảo vệ tài nguyên, môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Các hoạt động chuyển đổi sản xuất, đầu tư hạ tầng và xây dựng công trình phải tuân thủ quy định về đất đai, xây dựng, đê điều; bảo đảm an toàn hành lang thoát lũ, không làm ảnh hưởng đến công trình đê điều và không phá vỡ không gian sinh thái tự nhiên ven sông Thái Bình.

Thông qua Đề án, phường Hải Dương hướng tới hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất, sơ chế, chế biến, tiêu thụ nông sản đến phát triển dịch vụ du lịch trải nghiệm. Khi các vùng sản xuất được tổ chức theo hướng tập trung, gắn với thị trường và hoạt động dịch vụ, người dân sẽ có thêm điều kiện nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng sinh kế, tạo việc làm và cải thiện thu nhập ngay trên chính vùng đất quê hương.

Từ những cánh đồng, vùng rau màu, ao nuôi thủy sản đến các đầm sen và di tích văn hóa, những tiềm năng vốn có của vùng đất ven sông Thái Bình được định hướng kết nối trong một không gian phát triển hài hòa giữa nông nghiệp, du lịch và sinh thái. Đó cũng là nền tảng để từng bước xây dựng thương hiệu “Nông nghiệp sạch – Du lịch trải nghiệm Hải Dương”, góp phần nâng cao đời sống Nhân dân, gìn giữ cảnh quan thiên nhiên và tạo thêm động lực phát triển kinh tế – xã hội địa phương theo hướng xanh, bền vững.