Vùng đất bãi ven sông Thái Bình từ lâu đã gắn bó với đời sống sản xuất của người dân phường Hải Dương. Những cánh đồng, vùng rau màu, ao nuôi thủy sản cùng cảnh quan thiên nhiên và các giá trị văn hóa truyền thống tạo nên nguồn lực riêng có của địa phương. Phát huy những lợi thế ấy, phường Hải Dương định hướng phát triển nông nghiệp sạch gắn với du lịch trải nghiệm, từng bước nâng cao giá trị sản xuất và mở rộng sinh kế cho người dân.Nằm tại cửa ngõ phía Tây thành phố Hải Phòng, phường Hải Dương có Quốc lộ 5 đi qua, tiếp giáp sông Thái Bình ở phía Đông và phía Bắc với tổng chiều dài hơn 6 km. Vị trí thuận lợi về giao thông, giao thương cùng hệ thống bãi bồi ven sông tạo điều kiện để địa phương phát triển sản xuất nông nghiệp, đồng thời mở ra khả năng kết nối với các hoạt động tham quan, du lịch.Theo Đề án phát triển nông nghiệp sạch gắn với du lịch trải nghiệm giai đoạn 2026–2030, phường có 127 ha đất nông nghiệp tại khu vực bãi ngoài đê sông Thái Bình, thuộc địa bàn Nhị Châu trước đây. Trong đó, diện tích sản xuất nông nghiệp là 79,62 ha, gồm 33,42 ha cấy lúa, 6,2 ha trồng rau màu và 40 ha nuôi trồng thủy sản. Đặc thù của vùng đất ngoài bãi là chỉ cấy được một vụ lúa Chiêm Xuân; vào những thời điểm nước lớn trong năm, một phần diện tích được kết hợp nuôi thủy sản. Cùng với các vùng chuyên trồng rau màu và nuôi thả thủy sản, phương thức canh tác này đã tạo nên nét riêng trong đời sống sản xuất của người dân ven sông Thái Bình.Tận dụng điều kiện tự nhiên, người dân từng bước phát triển các hoạt động trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng và khai thác thủy sản. Các sản phẩm rau màu, tôm, cá và thủy cầm không chỉ phục vụ nhu cầu đời sống mà còn góp phần tạo nguồn thu cho nhiều hộ gia đình. Theo số liệu ước tính năm 2025 được nêu trong Đề án, năng suất lúa bình quân đạt 69 tạ/ha; giá trị thu từ rau màu đạt 430 triệu đồng/ha, nuôi trồng thủy sản đạt 290 triệu đồng/ha. Những kết quả này cho thấy khả năng tạo giá trị kinh tế từ sản xuất nông nghiệp, đồng thời là cơ sở để địa phương nghiên cứu phát triển các mô hình canh tác có chất lượng và hiệu quả cao hơn.Bên cạnh thế mạnh sản xuất, vùng ven sông Thái Bình còn sở hữu không gian thoáng đãng, những bãi bồi, vùng mặt nước và cảnh quan mang đặc trưng của đồng bằng Bắc Bộ. Những yếu tố này tạo điều kiện thuận lợi để nghiên cứu phát triển du lịch sinh thái gắn với trải nghiệm nông nghiệp và đời sống cộng đồng. Từ các vùng trồng rau, hoa, cây cảnh, cây ăn quả đến những khu nuôi trồng thủy sản, hoạt động sản xuất thường ngày có thể trở thành nguồn tài nguyên cho các sản phẩm du lịch gần gũi với thiên nhiên. Du khách không chỉ tham quan, thưởng ngoạn cảnh quan mà còn có cơ hội tìm hiểu quy trình canh tác, trải nghiệm một số công việc nhà nông và khám phá đời sống lao động của người dân địa phương.Không gian ven sông còn gắn với quần thể di tích Đình – Chùa Nhị Châu cùng các hoạt động văn hóa, lễ hội truyền thống. Đây là những giá trị góp phần tạo nên bản sắc của vùng đất, mở ra khả năng kết nối giữa tham quan di tích, tìm hiểu văn hóa với các hoạt động du lịch sinh thái và trải nghiệm nông nghiệp. Sự kết hợp giữa cảnh quan tự nhiên, không gian sản xuất và các giá trị văn hóa, lịch sử được kỳ vọng hình thành những sản phẩm du lịch mang nét riêng của phường Hải Dương. Qua đó, không chỉ góp phần giới thiệu hình ảnh địa phương mà còn mở rộng cơ hội quảng bá, tiêu thụ nông sản và phát triển dịch vụ tại chỗ.Dù có nhiều điều kiện thuận lợi, sản xuất nông nghiệp và hoạt động du lịch trên địa bàn vẫn còn những khó khăn cần từng bước tháo gỡ. Sản xuất nông nghiệp chủ yếu theo quy mô nhỏ lẻ, phân tán; việc ứng dụng công nghệ trong canh tác, thu hoạch và bảo quản còn hạn chế. Hoạt động xây dựng thương hiệu, liên kết tiêu thụ sản phẩm chưa đồng bộ, trong khi hạ tầng phục vụ sản xuất và khả năng huy động nguồn vốn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu chuyển đổi sang mô hình nông nghiệp sạch, có giá trị kinh tế cao.Đặc thù canh tác tại khu vực ngoài đê cũng chịu tác động trực tiếp của thời tiết, bão lũ, ngập úng và dịch bệnh trên cây trồng, vật nuôi, thủy sản. Những yếu tố này ảnh hưởng đến tính ổn định của sản xuất, đòi hỏi việc lựa chọn cây trồng, vật nuôi và phương thức tổ chức sản xuất phải phù hợp với điều kiện tự nhiên của vùng đất ven sông.Theo Đề án, địa phương có khoảng 780 hộ có đất sản xuất nông nghiệp, song chỉ khoảng 60% số hộ trực tiếp tham gia sản xuất. Số lao động nông nghiệp ước tính khoảng 700 người, chủ yếu làm việc theo mùa vụ, thời gian còn lại tham gia các ngành nghề khác. Thực trạng trên đặt ra yêu cầu nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tổ chức lại sản xuất theo hướng phù hợp hơn với nhu cầu thị trường, đồng thời tạo thêm cơ hội việc làm và nguồn thu cho người dân ngay tại địa phương. Đối với du lịch, mặc dù có lợi thế về cảnh quan và văn hóa, các hoạt động tham quan, trải nghiệm vẫn chủ yếu mang tính tự phát, quy mô nhỏ; chưa hình thành những sản phẩm đặc trưng và hệ thống dịch vụ được tổ chức bài bản. Vì vậy, tiềm năng sẵn có chưa được chuyển hóa tương xứng thành giá trị kinh tế cho địa phương và người dân.Từ những lợi thế và vấn đề đặt ra, Đề án phát triển nông nghiệp sạch gắn với du lịch trải nghiệm giai đoạn 2026–2030 hướng tới khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai, mặt nước, cảnh quan và văn hóa địa phương trên cơ sở tổ chức lại sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và phát triển các hoạt động kinh tế phù hợp. Trên nền tảng sản xuất nông nghiệp hiện có, phường định hướng từng bước hình thành các vùng sản xuất sạch, đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, tăng cường liên kết tiêu thụ; đồng thời nghiên cứu kết nối những vùng sản xuất với hoạt động tham quan, trải nghiệm và giới thiệu sản phẩm.Việc phát triển phải phù hợp với điều kiện tự nhiên của khu vực ngoài đê, gắn với bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm an toàn đê điều và hành lang thoát lũ. Đây là yêu cầu xuyên suốt để khai thác giá trị kinh tế mà vẫn gìn giữ được cảnh quan sinh thái đặc trưng ven sông Thái Bình. Từ những cánh đồng, vùng rau màu, ao nuôi thủy sản đến không gian văn hóa Đình – Chùa Nhị Châu, mỗi nguồn tài nguyên đều mang những giá trị riêng.Khi được kết nối trong một định hướng phát triển phù hợp, những lợi thế ấy sẽ tạo nền tảng để phường Hải Dương từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất, mở rộng sinh kế cho người dân và hình thành không gian nông nghiệp sạch gắn với du lịch trải nghiệm, góp phần phát triển kinh tế địa phương theo hướng xanh, bền vững.
